ULAHLAR (KARAKAÇANLAR) ve TÜRKÇE


Karasu A.

TURAN-SAM Uluslararası Bilimsel Hakemli Dergisi, cilt.10, ss.680-689, 2018 (Diğer Kurumların Hakemli Dergileri)

  • Cilt numarası: 10 Konu: 40
  • Basım Tarihi: 2018
  • Dergi Adı: TURAN-SAM Uluslararası Bilimsel Hakemli Dergisi
  • Sayfa Sayısı: ss.680-689

Özet

Türkçenin tarihsel süreç içinde en fazla etkilediği diller Balkan coğrafyasında yer almaktadır. Türkçenin, Balkan dillerine etkisiyle alakalı birçok inceleme yapılmasına rağmen küçük etnik gruplar üzerindeki etkisi yeterince araştırılmamıştır. Dağlık Balkan coğrafyasında sürekli yer değiştirerek konargöçer hayat sürmüş Ulahların dilleri nasıl ve ne şekilde Türkçeden etkilendiği merak konusudur. Ayrıca günlük hayattan kopuk yaşayan bu topluluğun dilinin Türkçeden etkilenmesi Türkçenin Balkanlardaki derin ve güçlü etkisini de göstermektedir. Türkçenin Ulah dili üzerindeki etkisi Balkan Slavlarının dilleri üzerindeki etkisinden daha zayıftır. Binlerce Türkçe kelimenin yanında atasözü, deyim, Türkçe ekler ve fiiller Ulahlar tarafından kullanılmıştır. bılıgica < bilezik, binae < bina, cacac < kaçak, direc < direk, dirvis < derviş, elbete < elbette, filan < filan, elbete < elbette, yera < yara, ikindie < ikindi kelimeleri; “ala bin bereket versin”, “ala kerim”, “cacir keif”, “dur bakalım” gibi deyim ve atasözleri, artirisire < arttırmak, cabardisire < kabarmak, docunisire < dokunmak, surdisire < sürmek fiilleri; -ci (çi), -li,-lik ekleri: ibrikçu < ibrikçi, batakçi < batakçı, hairli < hayırlı, nişanlı < nişanlı Ulahların dilinde görülmektedir. Bu çalışmada Ulahların (Karakaçanlar) dillerindeki Türkçe kelimeler, gramer yapıları, atasözü ve deyimler örneklerle incelenerek Türkçenin etkisi üzerinde durulacaktır. Anahtar Kelimeler: Balkanlar, Dil İlişkileri, Ulahlar, Karakaçanlar, Makedonya.