Koronavirüs hastalığı ve medyada koronavirüsün söylemsel inşası


Kökpınar Kaya E., Çınar O.

35. Ulusal Dilbilim Kurultayı, Konya, Turkey, 12 - 13 May 2022, pp.65-66

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • City: Konya
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.65-66

Abstract

Bu çalışma sıklıkla koronavirüs hastalığı olarak anılan COVID-19 enfeksiyonunun medyadaki söylemsel gösterimlerine ve bunlar aracılığıyla ortaya çıkan ‘koronafobinin’ söylemsel inşasına odaklanmaktadır. Çalışma, gazete ve televizyon üzerinden geleneksel medya ve Twitter üzerinden de yeni medya araçlarında koronavirüsün nasıl adlandırıldığını, hangi özellikler ile gösterildiğini, hangi savlar ve sav şemaları üzerinden tartışıldığını, hangi bakış açılarından değerlendirildiğini ve ortaya konulan bu değerlendirmelerin etkilerinin nasıl azaltıldığını ve/veya arttırıldığını göstermeyi amaçlamaktadır. Bu çerçevede hem dilsel yapılara hem de dildışı göstergelere yoğunlaşan çalışma bu gösterimler üzerinden ortaya çıkan ‘koronafobinin’ söylemsel inşasını incelemeyi hedeflemektedir. Bir başka deyişle, koronavirüsün toplumsalanlamsal kodlarının ve bu kodlamalar ile ortaya çıkan ‘koronafobinin’ yapılanmasında kullanılan söylem stratejilerini ve dilsel/dil-dışı araçları çözümlemeyi hedef edinmektedir. Bu çerçevede görüldüğü üzere, çalışmanın temel amacı çağdaş dilbilim ve söylem çözümlemesi yaklaşım ve yöntemleri ile Türkiye medyasındaki koronavirüs algısını oluşturan ve ‘koronafobiyi’ var eden söylem pratiklerinin çözümlemesini kapsamaktadır. Bunlara ek olarak, çalışma Türkiye’deki koronavirüs şemasını yaratan medya pratiklerine ve bu pratiklerin toplum bilişinde inşa ettiği ve toplum psikolojisini olumsuz etkileyen gönderimlerine bir içgörü sağlamakta ve eleştiri getirmektedir. Bu çerçevede, çalışma sadece bir çözümleme, betimleme ve açıklamayı amaçlamamakta aynı zamanda koronavirüs söylemleri çerçevesinde toplumsal bir farkındalık oluşturmayı da hedeflemektedir. Eleştirel Söylem Çözümlemesinin sunmuş olduğu yöntembilimsel çerçevenin unsurları bağlamında, bu çalışmada aşağıdaki araştırma sorularına yanıt aranmaktadır: 1. Koronavirüs hangi konular çerçevesinde gösterilmektedir? 2. Koronavirüs Türkiye medyasında hangi söylem stratejileri çerçevesinde gösterilmektedir? 2.1. Koronavirüs Türkiye medyasında nasıl adlandırılmaktadır? 2.2. Koronavirüs Türkiye medyasında hangi özellikler ile gösterilmektedir? 2.3. Koronavirüs Türkiye medyasında hangi savlar ve sav şemaları üzerinden tartışılmaktadır? 2.4. Koronavirüs Türkiye medyasında hangi bakış açısından değerlendirilmektedir? 2.5. Koronavirüse dair Türkiye medyasında ortaya konulan değerlendirmelerin etkileri nasıl azaltılmakta ya da artırılmaktadır? 3. Koronavirüs Türkiye medyasında hangi dilsel veya dil-dışı göstergelerle gösterilmektedir? 4. ‘Koronafobi’ Türkiye medyasında nasıl inşa edilmektedir? 66 Bu çerçevede çalışma, günlük ulusal gazeteler, ana haber bültenleri ve Twitter girdilerinden oluşan bir medya verisini Söylem Tarihsel Yaklaşım (STY) (İng. Discourse Historical Approach - DHA) üzerinden incelemektedir.

Anahtar Sözcükler: Eleştirel Söylem Çözümlemesi, koronavirüs, medya söylemi, Söylem Tarihsel Yaklaşım, söylemsel inşa