Varlık ve Zaman'da Kendi-Olma ve Birlikte-Olma


Creative Commons License

Gözel Ö.

ETHOS: Felsefe ve Toplumsal Bilimlerde Diyaloglar , no.13, pp.76-103, 2020 (Refereed Journals of Other Institutions)

  • Publication Type: Article / Article
  • Publication Date: 2020
  • Title of Journal : ETHOS: Felsefe ve Toplumsal Bilimlerde Diyaloglar
  • Page Numbers: pp.76-103

Abstract

Bu makale Heidegger‟de kendi-olma ve birlikte-olma kavramlarıyla bunlara ilişkin bazı temel meseleleri açıklığa kavuşturmak üzere Varlık ve Zaman‟da yer alan §25 ve §26‟yı analiz edip yorumlamak amaçlanmaktadır. Descartes‟tan bu yana modern felsefe tözsel bir yapıya sahip olarak düşündüğü ben‟i (cogito‟yu) düşüncenin kalkış noktası olarak ele almakta ve onu aynı zamanda kesin bilginin temeli olarak kabul etmektedir. Böylece ortaya kendine kapalı, dünyadan ve başkalarından soyutlanmış bir kendilik varsayan problematik bir öznelik anlayışı ortaya çıkmaktadır. Burada kendiliğin başkasını tanıması ve onunla ilişkisi muazzam sorunlar içermektedir. Bu anlayışı kökten bir biçimde eleştiren Heidegger, Varlık ve Zaman‟da dünya-da-olma ve birlikte-olma kavramlarında temellenen yeni bir kendilik ve başkalık anlayışı geliştirmektedir. Buna göre Dasein dünyada hiçbir şekilde başkalarından kopuk ya da yalıtılmış olarak var olmamakta, ama o onlarla daima kökensel bir birlikte-varoluş içinde bulunmaktadır. Heidegger‟e göre Dasein‟ın kendisiyle dünyada egzistansiyal anlamda birlikte var olduğu başkası ne bir gereç gibi el-altında-bulunan, ne de bir nesne gibi el-önünde-bulunan bir varolandır, ama o Dasein‟dan başka olmakla birlikte Dasein gibi olan bir varolandır. Dahası bu makalede birlik-olma fenomeni çerçevesinde yalnızlık, ilgisizlik, 

ETHOS: Felsefe ve Toplumsal Bilimlerde Diyaloglar                                         ETHOS: Dialogues in Philosophy and Social Sciences  

 

                                                                                                           Temmuz/July 2020, 13(2), 76-103                                                                                                                                        ISSN 1309-1328 

 

77 

 

dostluk, düşmanlık, aşk/özleme ve etik gibi bazı kavramlar tartışılmaktadır. Son olarak yine aynı çerçevede özen ve empati kavramları üzerinde durulmaktadır.