Şeybani'nin Kitabu'l-Kesb'i ve İslâm İktisat Düşüncesinde Servet, Paylaşım ve Yoksulluk


BAL F.

Bilimevi İktisat, ss.92-108, 2018 (Diğer Kurumların Hakemli Dergileri)

  • Basım Tarihi: 2018
  • Dergi Adı: Bilimevi İktisat
  • Sayfa Sayısı: ss.92-108

Özet

Servet, servetin bölüşümü, yoksulluk kavramları ve bunlarla bağlantılı olarak eşitsizlik kavramı her zaman iktisatçıların gündemini meşgul eden kavramlar olmuştur. Konu üzerine yapılan çalışmalar, yoksulluğun kaynağının iktisadi, siyasi ve toplumsal güçlerin kararlarıyla yakından bağlantılı olduğunu ortaya koymaktadır. İktisatçıların Sanayi Devrimi olarak adlandırdığı süreçten günümüze, ekonomik büyüme sürekli olarak artmaktadır. Ekonomik büyümenin artışından beklenen sonuçlardan biri, eşitsizliğin giderilerek yoksulluğun azaltılmasıdır. Ancak araştırmalara baktığımızda dünyada gelir eşitsizliğinin önlenemediğini görüyoruz. Servet, bölüşüm ve yoksulluk, İslam iktisadı alanında çalışanların görmezden gelemeyeceği bir konudur. Bu çalışmada servet, servetin paylaşımı ve yoksulluk konusuna tarihi bir perspektifle bakılmakta ve İslam âlimlerinin konuya yaklaşımı değerlendirilmektedir. Çalışmada spesifik olarak, Muhammed b. Hasan eş-Şeybani’nin Kitabu’l-Kesb adlı eseri ele alınmıştır. Şeybani’nin görüşleri dönemin siyasi-iktisadi koşulları ve bu koşullarda ortaya çıkan farklı fikirler ile birlikte değerlendirilmektedir. İnceleme konusu olarak Kitabu’l-Kesb’in seçilmesinin nedeni, onun iktisadi konuları ele alan en eski ve en önemli metinlerden biri olmasıdır.

Wealth, distribution of the wealth, poverty terms and in conjunction with these, inequality term have always been the terms that occupy the agenda of economists. The studies about the subject, reveal that the source of this is closely related to the decisions of economic, political and social powers. Economical growth has been increasing consistently since the Industrial Revolution. On of the consequences expected from the increasement of the economic growth, is to decrease poverty by resolving inequality. However, as we consider the researches, it is clear that the income inequality could not been prevented. Wealth, distribution and poverty topics, appears as a topic that can not be neglected by those who study on Islamic Economics. In this study, wealth, the distrubution of wealth and poverty topics are approached from a historical perspective and the approaches of Islamic Scholars to the topics are evaluated. In the study, specifically, Muhammed b. Hasan al-shaybani’s work Kitab al- Kasb is approached. The reason why Kitab-al Kasb is chosen as subject of study, is that it is one of the oldest and most important texts that discuss the economic subjects.