OBEZ ADOLESANLARDA METABOLİK SENDROM VE OBEZİTE GELİŞİMİNDE ROL OYNAYAN RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI


Ergüven M., Koç S., İşgüven Ş. P. , Yılmaz Ö., Sevük S., Yüksel Karatoprak E.

Türkiye çocuk hastalıkları dergisi, cilt.2, ss.26-36, 2008 (ESCI İndekslerine Giren Dergi)

  • Cilt numarası: 2 Konu: 3
  • Basım Tarihi: 2008
  • Dergi Adı: Türkiye çocuk hastalıkları dergisi
  • Sayfa Sayıları: ss.26-36

Özet

Amaç: Çalışmanın amacı obez adölesan grupta obezite gelişiminde rol oynayan potansiyel risk

faktörlerini ve pediatrik yaş grubunda giderek artan sıklıkta görülen metabolik sendromun

varlığını araştırmaktır.

Materyal ve Metod: Mart 2004 - Aralık 2005 tarihleri arasında kliniğimizde ekzojen obezite

tanısıyla takip edilen adölesan olgularda cinsiyet, gestasyon yaşı, doğum kilosu, anne sütü alma

süresi, anne ve babada obezite varlığı, vücut kitle indeksleri (VKİ) ve obezite başlama yaşı

sorgulandı ve metabolik sendrom kriterleri araştırıldı. Metabolik sendrom tanısı Cruz ve Goran'ın

111. Ulusal Sağlık ve Beslenme Araştırması'nda elde edilen verilerde önerdiği değerler kullanılarak

konuldu.

Bulgular:Yaş ortalaması 12.91 ± 2.45 yıl, ortalama VKİ düzeyi 32.35 ± 5.11 kg/m' olanı 5'i kız

(% 48.4) ve 16'sı erkek(% 51.6) toplam 31 obez adölesan incelendi. Kızlar ile erkeklerin VKİ

düzeyleri arasında; gestasyon yaşına göre doğum kilosu özellikleri ve anne sütü alma süresine

göre olguların VKİ düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmadı (p>0.05).

Anne ve babasında birlikte obez olan ve olmayan çocukların VKİ düzeyleri arasında istatistiksel

olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı (p>0.05). Annenin VKİ düzeyleri ile çocuğun VKİ düzeyleri

arasında ise anlamlı korelasyon saptandı (p<0.01 ). Bel çevresi ile VKİ düzeyleri arasında

istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon mevcuttu (p<0.05). VKİ arttıkça kan basıncı da buna

parallel olarak yükselmekte idi (p<0.05). Olgularımızın %54.B'inde metabolik sendrom

parametreleri bulundu. Olguların % 32.2'sinde total kolesterol, % 32.2'sinde trigliserit düzeyi

yüksekliği ve% 25.B'inde HDL düzeyi düşüklüğü saptandı.

Olguların %25.B'inde glukoz intoleransı saptandı. Glukoz intoleransı ile VKİ düzeyleri arasında

anlamlı bir ilişki mevcuttu (p<0.01 ). Homeostasis model assessment insulin direnci (HOMA-IR)

indeksine göre insülin direnci %93.5'inde 2'nin üzerindeydi. VKİ düzeyleri ile stria varlığı arasında

da pozitif istatistiki bir korelasyon vardı. Olguların %64.5'sinde akantozis nigrikans mevcuttu.

Sonuçlar: Erişkinlerde olduğu gibi çocuklarda da obezite sıklığındaki artışa paralel olarak

metabolik sendrom gibi tip 2 diyabet öncesi klinik tabloların da sıklığı artmaktadır. Bu nedenle

çocuk ve çocuk endokrinolojisi polikliniklerine başvuran başta adölesanlar olmak üzere obez

çocukların, metabolik sendrom kriterleri ve kardiyovasküler risk faktörleri bakımından incelenmesi

önemlidir.