II. Katerina Döneminde Alman Göçünün Rusya'da Kırsal ve Kentsel Üretime Katkıları


Çeviker A. , Abdujabarova M.

Uluslararası Avrasya Göç Sempozyumu, Almati, Kazakistan, 9 - 13 Eylül 2018, ss.54

  • Basıldığı Şehir: Almati
  • Basıldığı Ülke: Kazakistan
  • Sayfa Sayıları: ss.54

Özet

 

II. Katerina döneminde Alman göçünün Rusya'da kırsal ve kentsel üretime katkıları.

Günümüz Rusya’sında yaklaşık iki yüz farklı etnik topluluk yaşamaktadır. Bu etnik gruplardan Almanların nüfusu 1897 yılında 1 milyon 790 bin kadardı. Bundan yaklaşık yüzyıl sonra ise 2 milyon 40 bin kişi kendini Alman olarak tanımlamıştır. Şimdilerde bu rakam yaklaşık 400 bine düşse bile bu Almanların Rusya tarihinde önemli varlığa sahip olduğu bir gerçektir. Ayrıca göç ettiği dönem itibarıyla sosyal ve ekonomik olarak farklılaşmış olan Almanya’dan gelen bu göçmenlerin Rusya’da etki bırakmadan yaşaması olanaklı görünmüyor. Bu çalışmanın konusu II. Katerina’nın hükümdarlığı döneminde Rusya’ya gelen alman göçmenlerin göç hikâyesi ve dönem itibariyle Rus ekonomisine katkılarıdır.

Alman göçmenlerin Rusya’ya gelişi ve yerleşimi farklı dönemlerde ve çeşitli siyasal ve ekonomik nedenlerle gerçekleşti. Sistematik ve kitlesel olarak Alman yerleşimlerinin büyük kısmı II. Katerina (1762 –1796) ve I. Aleksandr (1801 – 1825) döneminde gerçekleşmiştir. II. Katerina’nın yayınladığı iki fermanla geniş Rusya topraklarında nispeten eksik olan, başta emek olmak üzere sermaye ve teknoloji faktörlerini göç mekanizmasıyla tamamlamak istedi. Sonuçta Almanya’dan gelen göçmenlerin bir yandan kırsal üretimin verimlilik, kalite ve çeşitlilik açısından artmasını sağlarken, diğer yandan da şehir ekonomisine profesyonel meslek sahipleri ve zanaatkârlar yolu ile kent ekonomilerini geliştirdiği söylenebilir.

Çalışmada öncelikle tarihsel süreç içinde Alman göçü, nedenleri, organizasyonu ve teşvik mekanizmalarıyla birlikte açıklanmaya çalışılacak, sonrasında ise göçmenlerle birlikte Rusya’ya taşınan nitelikli emek, sermaye ve teknolojinin Rus ekonomisine sağladığı katkılar ana hatlarıyla ortaya konacaktır.