Geleneksel ile Güncel Arasında, Tanıdık Ama Farklı: Rebetiko Müzik Performansları Üzerine Etnografik Bir Çalışma


Güven U. Z.

Uluslararası Hakemli Müzik Araştırmaları Dergisi, cilt.12, ss.25-46, 2018 (Hakemli Üniversite Dergisi)

  • Cilt numarası: 12
  • Basım Tarihi: 2018
  • Dergi Adı: Uluslararası Hakemli Müzik Araştırmaları Dergisi
  • Sayfa Sayısı: ss.25-46

Özet

Bu çalışmanın amacı rebetiko müzik kültürünün bileşenleri ve anlamlarını, rebetiko konserleri ve temsillerinin analizi üzerinden incelemektir. Araştırma için, katılımcı gözlem yöntemi ve derinlemesine mülakat yöntemleri kullanılarak İstanbul'da rebetiko müzik ortamı (music scene) üzerine Ocak 2010 ile Mayıs 2011 tarihleri arasında yürütülen etnografik bir saha çalışması gerçekleştirilmiştir. Saha araştırması boyunca, İstanbul'da gerçekleşen rebetiko performansları düzenli olarak takip edilerek, rebetiko icracısı müzisyenler, prodüktörler ve rebetiko dinleyicilerine ek olarak konuyla ilgili bilimsel çalışmaları bulunan uzmanlarla yapılan derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Rebetiko müzisyenlerinin yanıtlarını kapsamına dahil eden bu çalışmanın bulgularıyla, günümüz İstanbul müzik ortamında yerel ile yerel-ötesi bir karaktere sahip yeniden canlanan bir rebetiko müzik kültürü açığa çıkarılmıştır. Müzisyenler açısından, geleneksel rebetiko kültürünü yeniden hayata geçirme, kendini ifade etme, göç hikayelerini anlatma ve geçmişle bağ kurma öne çıkan motivasyonlar arasında tespit edilmiştir. Sonuç olarak günümüzde rebetiko müzik kültürünün, mübadele ve göç hareketleri ile organik bağının devam ettiği ortaya çıkmıştır.